AXBROT ISTEMOLI MADANIYATINI SHAKLLANTIRISHNING PSIXOLOGIK OMILLARI (TALABALAR MISOLIDA)

Авторы

  • Jahongir Ramazonov Автор

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.21944116

Ключевые слова:

axborot iste’moli madaniyati, talaba-yoshlar, axborot savodxonligi, media savodxonlik, tanqidiy fikrlash, psixologik omillar, metakognitiv nazorat, emotsional barqarorlik, axborot xavfsizligi, raqamli muhit.

Аннотация

Mazkur maqolada talaba-yoshlarda axborot iste’moli madaniyatining shakllanishiga ta’sir etuvchi psixologik
omillar, mexanizmlar va shaxsiy xususiyatlar tahlil qilingan. Tadqiqotda axborotni izlash, tanlash, tekshirish, tahlil qilish va
undan mas’uliyatli foydalanish jarayonlarining psixologik jihatlari yoritilgan. Shuningdek, talabalarning tanqidiy fikrlashi,
media savodxonligi, metakognitiv nazorati, emotsional barqarorligi va ijtimoiy mas’uliyati axborot iste’moli madaniyatining
muhim tarkibiy komponentlari sifatida asoslangan. Olingan natijalar axborotning ko‘pligi shaxsning axborot madaniyati
yuqori ekanligini anglatmasligini, balki uning ishonchliligini baholash, manipulyativ mazmunni aniqlash va mustaqil xulosa
chiqarish qobiliyati muhim ahamiyatga ega ekanligini ko‘rsatadi. Maqolada talaba-yoshlarda axborot iste’moli madaniyatini
rivojlantirishning pedagogik-psixologik imkoniyatlari ham ochib berilgan

Биография автора

  • Jahongir Ramazonov

    Buxoro davlat pedagogika instituti
    Psixologiya fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD), professor

Библиографические ссылки

1. Allport G.W. The Nature of Prejudice. – Reading, MA: Addison-Wesley, 1954.

2. Bandura A. Social Learning Theory. – Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall, 1977.

3. Kahneman D. Thinking, Fast and Slow. – New York: Farrar, Straus and Giroux, 2011.

4. McLuhan M. Understanding Media: The Extensions of Man. – Cambridge, MA: MIT Press, 1994.

5. Rogers E.M. Diffusion of Innovations. – 5th ed. – New York: Free Press, 2003.

6. UNESCO. Media and Information Literacy: Policy and Strategy Guidelines. – Paris: UNESCO, 2013.

7. UNESCO. Global Education Monitoring Report 2023: Technology in Education: A Tool on Whose Terms? – Paris:

UNESCO, 2023.

8. Wardle C., Derakhshan H. Information Disorder: Toward an Interdisciplinary Framework for Research and Policy

Making. – Strasbourg: Council of Europe, 2017.

9. Livingstone S. Media literacy and the challenge of new information and communication technologies // The Communication

Review. – 2004. – Vol. 7, No. 1. – P. 3–14.

10. Potter W.J. Media Literacy. – 9th ed. – Thousand Oaks: SAGE Publications, 2021.

11. Buckingham D. The Media Education Manifesto. – Cambridge: Polity Press, 2019.

12. Carr N. The Shallows: What the Internet Is Doing to Our Brains. – New York: W.W. Norton & Company, 2010.

13. Tandoc E.C., Lim Z.W., Ling R. Defining “fake news”: A typology of scholarly definitions // Digital Journalism. – 2018.

– Vol. 6, No. 2. – P. 137–153.

14. Guess A., Nagler J., Tucker J. Less than you think: Prevalence and predictors of fake news dissemination on Facebook

// Science Advances. – 2019. – Vol. 5, No. 1. – eaau4586.

15. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti. Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi: PF-60-son Farmon, 2022-yil

28-yanvar.

16. Mirzaahmedova M. Yoshlarning axborot-psixologik xavfsizligi va media madaniyati masalalari. – Toshkent, 2021.

17. Ramazonov J.Dj. Yoshlar axborot iste’moli madaniyatining ijtimoiy-psixologik jihatlari // Psixologiya. – Toshkent.

18. Raxmatova Z.B. Talaba-yoshlarda axborot madaniyatini shakllantirishning psixologik-pedagogik omillari // Pedagogik

mahorat. – Buxoro.

Опубликован

2026-07-25

Как цитировать

AXBROT ISTEMOLI MADANIYATINI SHAKLLANTIRISHNING PSIXOLOGIK OMILLARI (TALABALAR MISOLIDA). (2026). MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 4(7), 387-392. https://doi.org/10.5281/zenodo.21944116