Arab tilidagi akademik matnlarni o‘qib tushunishda sun’iy intellektdan foydalanishning metodik imkoniyatlari

Авторы

  • Hilola Xalilova Автор

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.22673384

Аннотация

Mazkur maqolada arab tilini xorijiy til sifatida o‘rganuvchilarning akademik matnlarni o‘qib tushunish ko‘nikmalarini
rivojlantirishda sun’iy intellekt texnologiyalaridan foydalanishning metodik imkoniyatlari nazariy va konseptual
jihatdan tahlil qilinadi. Sun’iy intellekt yordamida o‘qish uchun mo‘ljallangan matnlarni o‘rganuvchilarning til darajasiga
moslashtirishga bag‘ishlangan zamonaviy empirik tadqiqotlar ko‘rib chiqildi. Natijada sun’iy intellektning akademik matnlarni
o‘qib tushunishni rivojlantirishdagi asosiy metodik imkoniyatlari - individual diagnostika, matn murakkabligini adaptiv
boshqarish, terminologik tayyorgarlik, o‘qishdan oldingi kognitiv tayanch, individual qayta aloqa, ko‘p manbali o‘qishni
tashkil etish va o‘quv jarayonini dinamik qayta moslashtirish sifatida tizimlashtirildi. Arab tilidagi akademik matnlarni o‘qib
tushunishni rivojlantirish uchun diagnostika-adaptatsiya-o‘qish-qayta aloqa-qayta adaptatsiya tamoyiliga asoslangan
konseptual-metodik mexanizm taklif etiladi

Ключевые слова

arab tili, akademik matn, o‘qib tushunish, sun’iy intellekt, adaptiv ta’lim, individuallashtirish, matn murakkabligi, o‘qish strategiyalari, terminologiya, kognitiv tayanch, akademik o‘qish

Биография автора

  • Hilola Xalilova

    Toshkent gumanitar fanlar universiteti o‘qituvchisi

Библиографические ссылки

1. Kintsch, W. (1998). Comprehension: A Paradigm for Cognition. Cambridge: Cambridge University Press.

2. Kintsch, W., & Rawson, K. A. (2005). Comprehension. In M. J. Snowling & C. Hulme (Eds.), The Science of Reading:

A Handbook. Oxford: Blackwell.

3. Perfetti, C. A., & Stafura, J. (2014). Word knowledge in a theory of reading comprehension. Scientific Studies of

Reading, 18(1), 22-37.

4. Perfetti, C. A., & Yang, C.-L. (2008). Comprehension skill and word-to-text integration processes. Applied Cognitive

Psychology, 22(3), 303-318.

5. Grabe, W. (2009). Reading in a Second Language: Moving from Theory to Practice. Cambridge: Cambridge University

Press.

6. McNeil, L. K. (2009). A Second Language Reading Model of Interaction and Influence. PhD Dissertation. Washington

State University. (Rex Libraries)

7. Calloway, R. C. (2019). Why Do You Read? Toward a More Comprehensive Model of Reading Comprehension: The

Role of Standards of Coherence, Reading Goals, and Interest. PhD Dissertation. University of Pittsburgh. (D-Scholarship)

8. Oo, T. Z., & Habók, A. (2020). The Development of a Reflective Teaching Model for Reading Comprehension in English

Language Teaching. International Electronic Journal of Elementary Education, 13(1), 127-138. (Международный

журнал начального образования)

9. Oo, T. Z., Habók, A., & Józsa, K. (2023). Qualifying Method-Centered Teaching Approaches through the Reflective

Teaching Model for Reading Comprehension. Education Sciences, 13(5), 473. (MDPI)

10. Бирюкова, Ю. Н. (2016). Интегративная модель обучения чтению как компоненту профессиональной

деятельности переводчика (английский язык, специальность “Информатика и вычислительная техника”).

Диссертация на соискание ученой степени кандидата педагогических наук. Российский университет дружбы

народов. (РГРУ Репозиторий)

11. Aldamen, H., Alnemrat, A., Al-Deaibes, M. A., & Alsharefeen, R. (2026). Using AI to adapt reading input for mixed-proficiency

EFL learners. Frontiers in Education, 11, 1737903. (Frontiers)

12. Zou, D., & Jeon, J. (2025). Generative AI in the language classroom: A systematic review. Interactive Learning Environments.

13. Mohebbi, A. (2024). Enabling learner independence and self-regulation in language education using AI tools: A systematic

review. Cogent Education.

14. Shafiee Rad, H. (2025). Reinforcing L2 reading comprehension through artificial intelligence intervention: refining

engagement to foster self-regulated learning. Smart Learning Environments.

15. Lin, C.-C. (2025). Enhancing English reading comprehension, learning motivation and attitude through AI-supported

pre-reading scaffolding. Journal of Computer Assisted Learning.

16. Sweller, J. (1988). Cognitive load during problem solving: Effects on learning. Cognitive Science, 12(2), 257-285.

17. Jeon, E. H., & Yamashita, J. (2014). L2 reading comprehension and its correlates: A meta-analysis. Language Learning,

64(1), 160-212.

18. Horiba, Y. (1996). Comprehension processes in L2 reading: Language competence, metacognition, and motivation.

The Modern Language Journal, 80(3), 272-288.

19. Krashen, S. D. (1985). The Input Hypothesis: Issues and Implications. London: Longman.

20. Bachman, L. F., & Palmer, A. S. (1996). Language Testing in Practice. Oxford: Oxford University Press

Загрузки

Опубликован

2026-09-02

Как цитировать

Arab tilidagi akademik matnlarni o‘qib tushunishda sun’iy intellektdan foydalanishning metodik imkoniyatlari. (2026). «Maktabgacha Va Maktab ta’limi» Jurnali, 4(9), 363-367. https://doi.org/10.5281/zenodo.22673384

Страницы

363-367

Цитирование

Открыть в Google Scholar
Том 4 № 9 (2026): «Maktabgacha va maktab ta’limi» jurnali 9-son