Arab tilidagi akademik matnlarni o‘qib tushunishda sun’iy intellektdan foydalanishning metodik imkoniyatlari
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.22673384Аннотация
Mazkur maqolada arab tilini xorijiy til sifatida o‘rganuvchilarning akademik matnlarni o‘qib tushunish ko‘nikmalarini
rivojlantirishda sun’iy intellekt texnologiyalaridan foydalanishning metodik imkoniyatlari nazariy va konseptual
jihatdan tahlil qilinadi. Sun’iy intellekt yordamida o‘qish uchun mo‘ljallangan matnlarni o‘rganuvchilarning til darajasiga
moslashtirishga bag‘ishlangan zamonaviy empirik tadqiqotlar ko‘rib chiqildi. Natijada sun’iy intellektning akademik matnlarni
o‘qib tushunishni rivojlantirishdagi asosiy metodik imkoniyatlari - individual diagnostika, matn murakkabligini adaptiv
boshqarish, terminologik tayyorgarlik, o‘qishdan oldingi kognitiv tayanch, individual qayta aloqa, ko‘p manbali o‘qishni
tashkil etish va o‘quv jarayonini dinamik qayta moslashtirish sifatida tizimlashtirildi. Arab tilidagi akademik matnlarni o‘qib
tushunishni rivojlantirish uchun diagnostika-adaptatsiya-o‘qish-qayta aloqa-qayta adaptatsiya tamoyiliga asoslangan
konseptual-metodik mexanizm taklif etiladi
Ключевые слова
arab tili, akademik matn, o‘qib tushunish, sun’iy intellekt, adaptiv ta’lim, individuallashtirish, matn murakkabligi, o‘qish strategiyalari, terminologiya, kognitiv tayanch, akademik o‘qishБиблиографические ссылки
1. Kintsch, W. (1998). Comprehension: A Paradigm for Cognition. Cambridge: Cambridge University Press.
2. Kintsch, W., & Rawson, K. A. (2005). Comprehension. In M. J. Snowling & C. Hulme (Eds.), The Science of Reading:
A Handbook. Oxford: Blackwell.
3. Perfetti, C. A., & Stafura, J. (2014). Word knowledge in a theory of reading comprehension. Scientific Studies of
Reading, 18(1), 22-37.
4. Perfetti, C. A., & Yang, C.-L. (2008). Comprehension skill and word-to-text integration processes. Applied Cognitive
Psychology, 22(3), 303-318.
5. Grabe, W. (2009). Reading in a Second Language: Moving from Theory to Practice. Cambridge: Cambridge University
Press.
6. McNeil, L. K. (2009). A Second Language Reading Model of Interaction and Influence. PhD Dissertation. Washington
State University. (Rex Libraries)
7. Calloway, R. C. (2019). Why Do You Read? Toward a More Comprehensive Model of Reading Comprehension: The
Role of Standards of Coherence, Reading Goals, and Interest. PhD Dissertation. University of Pittsburgh. (D-Scholarship)
8. Oo, T. Z., & Habók, A. (2020). The Development of a Reflective Teaching Model for Reading Comprehension in English
Language Teaching. International Electronic Journal of Elementary Education, 13(1), 127-138. (Международный
журнал начального образования)
9. Oo, T. Z., Habók, A., & Józsa, K. (2023). Qualifying Method-Centered Teaching Approaches through the Reflective
Teaching Model for Reading Comprehension. Education Sciences, 13(5), 473. (MDPI)
10. Бирюкова, Ю. Н. (2016). Интегративная модель обучения чтению как компоненту профессиональной
деятельности переводчика (английский язык, специальность “Информатика и вычислительная техника”).
Диссертация на соискание ученой степени кандидата педагогических наук. Российский университет дружбы
народов. (РГРУ Репозиторий)
11. Aldamen, H., Alnemrat, A., Al-Deaibes, M. A., & Alsharefeen, R. (2026). Using AI to adapt reading input for mixed-proficiency
EFL learners. Frontiers in Education, 11, 1737903. (Frontiers)
12. Zou, D., & Jeon, J. (2025). Generative AI in the language classroom: A systematic review. Interactive Learning Environments.
13. Mohebbi, A. (2024). Enabling learner independence and self-regulation in language education using AI tools: A systematic
review. Cogent Education.
14. Shafiee Rad, H. (2025). Reinforcing L2 reading comprehension through artificial intelligence intervention: refining
engagement to foster self-regulated learning. Smart Learning Environments.
15. Lin, C.-C. (2025). Enhancing English reading comprehension, learning motivation and attitude through AI-supported
pre-reading scaffolding. Journal of Computer Assisted Learning.
16. Sweller, J. (1988). Cognitive load during problem solving: Effects on learning. Cognitive Science, 12(2), 257-285.
17. Jeon, E. H., & Yamashita, J. (2014). L2 reading comprehension and its correlates: A meta-analysis. Language Learning,
64(1), 160-212.
18. Horiba, Y. (1996). Comprehension processes in L2 reading: Language competence, metacognition, and motivation.
The Modern Language Journal, 80(3), 272-288.
19. Krashen, S. D. (1985). The Input Hypothesis: Issues and Implications. London: Longman.
20. Bachman, L. F., & Palmer, A. S. (1996). Language Testing in Practice. Oxford: Oxford University Press
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 «Maktabgacha va maktab ta’limi» jurnali

Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
