Bo‘lajak biologiya o‘qituvchilarining kasbiy-metodik kompetentligini baholashning kvalimetrik asoslari
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21739442Ключевые слова:
bo‘lajak biologiya o‘qituvchisi, kasbiy-metodik kompetentlik, pedagogik kvalimetriya, baholash mezonlari, indikator, vazn koeffitsiyenti, integral ko‘rsatkich, raqamli kompetentlik, diagnostika, pedagogik monitoring.Аннотация
Mazkur maqolada bo‘lajak biologiya o‘qituvchilarining kasbiy-metodik kompetentligini baholashning kvalimetrik
asoslari ilmiy-pedagogik jihatdan yoritilgan. Kasbiy-metodik kompetentlikning mazmuni, tarkibiy komponentlari,
mezonlari, ko‘rsatkichlari va rivojlanganlik darajalarini aniqlash masalalari tahlil qilingan. Pedagogik kvalimetriyaning
bo‘lajak biologiya o‘qituvchilarining nazariy bilimlari, metodik tayyorgarligi, biologik tajribalarni tashkil etish ko‘nikmalari,
raqamli ta’lim vositalaridan foydalanish qobiliyati hamda refleksiv faoliyatini obyektiv baholashdagi imkoniyatlari asoslangan.
Kompetentlikni baholashda motivatsion-aksiologik, kognitiv-metodik, amaliy-faoliyatli, raqamli-texnologik va
refleksiv-baholash komponentlaridan foydalanish taklif etilgan. Shuningdek, kvalimetrik baholash jarayonida mezonlar va
indikatorlarning vazn koeffitsiyentlarini aniqlash, natijalarni standartlashtirish, integral ko‘rsatkichni hisoblash hamda kompetentlik
darajalarini belgilash mexanizmlari bayon etilgan. Taklif etilgan yondashuv bo‘lajak biologiya o‘qituvchilarining
kasbiy tayyorgarligi sifatini muntazam monitoring qilish, individual rivojlanish dinamikasini aniqlash va ta’lim jarayonini
takomillashtirishga xizmat qiladi.
Библиографические ссылки
1. Azgaldov G. G., Kostin A. V., Padilla Omiste A. E. The ABC of Qualimetry: The Toolkit for Measuring the Immeasurable
[Elektron resurs]. – Ekaterinburg: Ridero, 2015. – 167 p. – URL: https://www.labrate.ru/kostin/20150831_the_
abc_of_qualimetry-text-CC-BY-SA.pdf (murojaat sanasi: 28.07.2026).
2. Субетто А. И. Введение в квалиметрию высшей школы: в 4 кн. Кн. 3: Общая квалиметрия и специальные
теории квалиметрии. – Москва: Исследовательский центр проблем качества подготовки специалистов, 1991.
– 171 с. – URL: https://www.mtas.ru/search/search_results_ubs_new.php?IBLOCK_ID=10&publication_id=241 (дата
обращения: 28.07.2026).
3. Shulman L. S. Those Who Understand: Knowledge Growth in Teaching // Educational Researcher. – 1986. – Vol. 15,
No. 2. – P. 4–14. – DOI: 10.3102/0013189X015002004. – URL: https://doi.org/10.3102/0013189X015002004(murojaat
sanasi: 28.07.2026).
4. Abell S. K. Twenty Years Later: Does Pedagogical Content Knowledge Remain a Useful Idea? // International Journal
of Science Education. – 2008. – Vol. 30, No. 10. – P. 1405–1416. – DOI: 10.1080/09500690802187041. – URL: https://
doi.org/10.1080/09500690802187041 (murojaat sanasi: 28.07.2026).
5. Redecker C. European Framework for the Digital Competence of Educators: DigCompEdu / ed. by Y. Punie. – Luxembourg:
Publications Office of the European Union, 2017. – 95 p. – EUR 28775 EN. – ISBN 978-92-79-73494-6.
– DOI: 10.2760/159770. – URL: https://publications.jrc.ec.europa.eu/repository/handle/JRC107466(murojaat sanasi:
28.07.2026).
6. Brookhart S. M. How to Create and Use Rubrics for Formative Assessment and Grading. – Alexandria, VA: ASCD,
2013. – 160 p. – ISBN 978-1-4166-1507-1. – URL: https://www.ascd.org/books/how-to-create-and-use-rubrics-for-formative-
assessment-and-grading (murojaat sanasi: 28.07.2026).
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
