Oʻzbek va ingliz tillarida “yolgʻizlik” konseptining leksik-semantik xususiyatlari
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21379235Ключевые слова:
yolgʻizlik konsepti, leksik-semantik tahlil, qiyosiy tilshunoslik, kognitiv lingvistika, lingvomadaniyatshunoslik, oʻzbek tili, ingliz tili, semantika.Аннотация
Mazkur maqolada oʻzbek va ingliz tillarida “yolgʻizlik” konseptining leksik-semantik xususiyatlari qiyosiy
aspektda tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi mazkur konseptni ifodalovchi leksik birliklarning semantik mazmuni, uslubiy
xususiyatlari hamda milliy-madaniy jihatlarini aniqlashdan iborat. Tadqiqotda qiyosiy-tipologik, tavsifiy, komponent tahlil
va semantik tahlil metodlaridan foydalanildi. Tahlil natijalari shuni koʻrsatdiki, har ikki tilda “yolgʻizlik” konsepti umumiy
denotativ mazmunga ega boʻlsa-da, uning leksik ifodalanishi va konnotativ maʼnolari milliy tafakkur hamda madaniy qadriyatlar
taʼsirida farqlanadi. Oʻzbek tilida konsept koʻproq oilaviy va ijtimoiy munosabatlar bilan bogʻliq holda ifodalansa,
ingliz tilida shaxsiy erkinlik, psixologik holat va individual tajriba bilan bogʻliq semantik jihatlar ustunlik qiladi. Tadqiqot natijalari
qiyosiy tilshunoslik, kognitiv lingvistika va lingvomadaniyatshunoslik yoʻnalishlarida olib boriladigan ilmiy izlanishlar
uchun nazariy va amaliy ahamiyatga ega.
Библиографические ссылки
1. Evans, V. (2007). A Glossary of Cognitive Linguistics. Edinburgh University Press.
2. Fillmore, C. J. (1982). Frame semantics. In Linguistics in the Morning Calm (pp. 111–137). Hanshin Publishing.
3. Kövecses, Z. (2020). Extended Conceptual Metaphor Theory. Cambridge University Press.
4. Lakoff, G., & Johnson, M. (1980). Metaphors We Live By. University of Chicago Press.
5. Langacker, R. W. (2008). Cognitive Grammar: A Basic Introduction. Oxford University Press.
6. Stepanov, Yu. S. (2004). Konstanty: Slovar russkoy kultury (3rd ed.). Akademicheskiy Proyekt.
7. Wierzbicka, A. (1999). Emotions Across Languages and Cultures: Diversity and Universals. Cambridge University
Press.
8. Карасик, В. И. (2002). Языковой круг: личность, концепты, дискурс. Гнозис.
9. Кубрякова, Е. С. (2004). Язык и знание: На пути получения знаний о языке. Языки славянской культуры.
10. Маслова, В. А. (2004). Когнитивная лингвистика. ТетраСистемс.
11. Mahmudov, N. (2017). Til va madaniyat. Tafakkur.
12. Nurmonov, A. (2012). Tanlangan asarlar. Akademnashr.
13. Oʻzbek tilining izohli lugʻati. (2020). Oʻzbekiston Milliy ensiklopediyasi Davlat ilmiy nashriyoti.
14. Oxford University Press. (2024). Oxford English Dictionary. https://www.oed.com
15. Cambridge University Press. (2024). Cambridge Dictionary. https://dictionary.cambridge.org
16. OED.
17. Oxford English Dictionary.
18. The OED is the definitive record of the English language, featuring 600,000 words, 3 million quotations, and over 1,000
years of English.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
