Oliy ta’lim muassasalarida e-Portfolio ma’lumotlarini markazlashmagan tarzda boshqarishning afzalliklari va muammolari

Авторы

  • Dono Yusupova Автор
  • Tursunbek Jalolov Автор

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.21132921

Ключевые слова:

e-Portfolio, blokcheyn, oliy ta’lim, raqamli ta’lim, smart-kontrakt, markazlashmagan boshqaruv, verifikatsiya, talaba kompetensiyasi, axborot xavfsizligi, raqamli identifikatsiya

Аннотация

Ushbu maqolada oliy ta’lim muassasalarida talabalarning o‘quv e-Portfolio ma’lumotlarini markazlashmagan
tarzda boshqarishning nazariy va amaliy asoslari tahlil qilinadi. Raqamli ta’lim muhitining rivojlanishi talabalarning
o‘quv yutuqlari, kompetensiyalari, sertifikatlari, ijodiy ishlari, ilmiy faoliyati va baholash natijalarini ishonchli shaklda
saqlash hamda verifikatsiya qilish zaruratini kuchaytirmoqda. An’anaviy markazlashgan axborot tizimlarida ma’lumotlarning
o‘zgartirilishi, yo‘qolishi, ruxsatsiz foydalanilishi yoki soxtalashtirilishi kabi xavflar mavjud. Shu nuqtayi nazardan,
blokcheyn texnologiyasi e-Portfolio ma’lumotlarini shaffof, o‘zgarmas, tekshiriladigan va ishonchli tarzda yuritish uchun
istiqbolli yechim sifatida qaralmoqda. Maqolada blokcheyn asosidagi e-Portfolio modelining asosiy komponentlari, tizim
ishlash algoritmi, afzalliklari va joriy etishdagi muammolari yoritiladi. Shuningdek, talaba, o‘qituvchi, administrator, dekanat
va tashqi tekshiruvchi o‘rtasida ishonchli raqamli hamkorlikni ta’minlash imkoniyatlari ko‘rib chiqiladi

Биографии авторов

  • Dono Yusupova

    Osiyo xalqaro universiteti magistranti

  • Tursunbek Jalolov

    Osiyo xalqaro universiteti dotsenti, PhD

Библиографические ссылки

1. Awaji B., Solaiman E., Albshri A. Blockchain-Based Applications in Higher Education: A Systematic Mapping Study.

Proceedings of the 5th International Conference on Information and Education Innovations, 2020, pp. 96–104. DOI:

10.1145/3411681.3411688.

2. Loukil F., Abed M., Boukadi K. Blockchain adoption in education: a systematic literature review. Education and Information

Technologies, 2021, 26, pp. 5779–5797. DOI: 10.1007/s10639-021-10481-8.

3. Delgado-von-Eitzen C., Anido-Rifón L., Fernández-Iglesias M.J. Blockchain Applications in Education: A Systematic

Literature Review. Applied Sciences, 2021, 11(24), 11811. DOI: 10.3390/app112411811.

4. Balpande R., Patil K. Usability of Blockchain Technology in Higher Education: A systematic review identifying the current

issues in the education system. Journal of Physics: Conference Series, 2021, 1964(4), 042017. DOI: 10.1088/1742-

6596/1964/4/042017.

5. Caldarelli G., Ellul J. Trusted Academic Transcripts on the Blockchain: A Systematic Literature Review. Applied Sciences,

2021, 11(4), 1842. DOI: 10.3390/app11041842.

6. Ocheja P., Agbo F.J., Oyelere S.S., Flanagan B., Ogata H. Blockchain in Education: A Systematic Review and Practical

Case Studies. IEEE Access, 2022, 10, pp. 99525–99540. DOI: 10.1109/ACCESS.2022.3206791.

7. Alshareef N. Investment opportunity of blockchain technology in the education sector of Saudi Arabia: A systematic

literature review. Frontiers in Education, 2022, 7, 911126. DOI: 10.3389/feduc.2022.911126.

8. Tasatanattakool P., Pradit K., Piriyasurawong P. E-Portfolio for Digital Universities Using Smart Contracts on Intelligence

Blockchain Technology. Journal of Theoretical and Applied Information Technology, 2023, 101(19), pp. 6180–

6195. URL: https://www.jatit.org/volumes/Vol101No19/25Vol101No19.pdf

9. Hsieh Y.H., Yan J.Y., Liao C.H., Yuan S.M. Self-Sovereign Identity-Based E-Portfolio Ecosystem. Applied Sciences,

2024, 14(22), 10361. DOI: 10.3390/app142210361.

10. World Wide Web Consortium. Verifiable Credentials Data Model v2.0. W3C Recommendation, 2025. URL: https://

www.w3.org/TR/vc-data-model-2.0/

11. Fartitchou M., Lamaakal I., El Makkaoui K., El Allali Z., Maleh Y. BlockMEDC: Blockchain Smart Contracts for Securing

Moroccan Higher Education Digital Certificates. arXiv, 2024. URL: https://arxiv.org/abs/2410.07258

12. Radha S.K., Kuehlkamp A., Nabrzyski J. The Future of Document Verification: Leveraging Blockchain and Self-Sovereign

Identity for Enhanced Security and Transparency. arXiv, 2024. URL: https://arxiv.org/abs/2412.01531

13. Chan W., Gai K., Yu J., Zhu L. Blockchain-Assisted Self-Sovereign Identities on Education: A Survey. Blockchains,

2025, 3(1), 3. DOI: 10.3390/blockchains3010003.

14. Farabi A., Khandaker I., Jahan N., Shanto I.K. ShikkhaChain: A Blockchain-Powered Academic Credential Verification

System for Bangladesh. arXiv, 2025. URL: https://arxiv.org/abs/2508.05334

15. IBM. What is blockchain? IBM Think, 2025. URL: https://www.ibm.com/think/topics/blockchain

Опубликован

2026-07-01

Как цитировать

Oliy ta’lim muassasalarida e-Portfolio ma’lumotlarini markazlashmagan tarzda boshqarishning afzalliklari va muammolari. (2026). MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 4(7). https://doi.org/10.5281/zenodo.21132921