O‘ZBEKISTONDA NOGIRONLIGI BO‘LGAN SHAXSLARNI IJTIMOIY INTEGRATSIYA VA TIBBIY KORREKSIYALASH ISTIQBOLLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21022146Ключевые слова:
nogironligi bo‘lgan shaxslar, ijtimoiy integratsiya, tibbiy korreksiyalash, inklyuziv ta’lim, kasbiy reabilitatsiya, ijtimoiy pedagogika, ijtimoiy himoya, davlat siyosati, statistik tahlil.Аннотация
Ushbu maqolada O‘zbekistonda nogironligi bo‘lgan shaxslarni ijtimoiy integratsiya qilish va tibbiy korreksiyalashning
zamonaviy holati hamda rivojlanish istiqbollari ilmiy-nazariy va amaliy jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqotda
amaldagi davlat dasturlari, normativ-huquqiy hujjatlar va sohada amalga oshirilayotgan islohotlar tizimli ravishda ko‘rib
chiqilgan.
Ijtimoiy pedagogika nuqtai nazaridan nogironligi bo‘lgan shaxslarning jamiyat hayotiga muvaffaqiyatli moslashuvi va
faol ishtirokini ta’minlovchi omillar, xususan, inklyuziv ta’lim, kasbiy reabilitatsiya, tibbiy-ijtimoiy xizmatlar hamda ijtimoiy
himoya tizimlarining o‘rni yoritilgan.
Shuningdek, xorijiy mamlakatlarning ilg‘or tajribalari bilan qiyosiy tahlil o‘tkazilib, samarali amaliy mexanizmlar aniqlangan.
Statistik ma’lumotlar va tahliliy natijalar asosida mavjud muammolar ochib berilib, ularni bartaraf etishga qaratilgan ilmiy
asoslangan taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan. Tadqiqot natijalari nogironligi bo‘lgan shaxslarning hayot sifatini oshirish
va davlat siyosatini takomillashtirishda amaliy ahamiyat kasb etadi
Библиографические ссылки
1. German Federal Ministry of Labour and Social Affairs. (2020). Rehabilitation and Participation of Persons with Disabilities
in Germany.
2. Ismoilov, B.S. (2021). Nogironligi bo‘lgan shaxslar davlat va jamiyat e’tiborida. O‘zbekiston ko‘zi ojizlar jamiyati.
3. Japanese Ministry of Health, Labour and Welfare. (2019). Annual Report on Government Measures for Persons with
Disabilities.
4. Juraeva, M. (2024). persons with disabilities and its social analysis in new Uzbekistan. confrencea, 2, 38-43.
5. Juraeva, M. M. (2024). Integration of persons with disabilities into the flow of social relations in the conditions of new
Uzbekistan. Journal of modern educational achievements, 10(10), 283-286.
6. Jurayeva, M. M. (2023).
“Nogironlik va ijtimoiy transformatsiya”. O‘zbekiston falsafa jurnali.
7. Jurayeva, M. M. (2026, april). Social activism of persons with disabilities in the new Uzbekistan: philosophical foundations
and practical processes. in International conference platform (No. 4, pp. 60-72).
8. Jurayeva, M. M. (2026, april). The issue of persons with disabilities from the point of view of the concept of human
dignity. in International conference platform (No. 4, pp. 53-59).
9. Jurayeva, M., & Polatova, R. (2024). Maktabgacha ta’lim tashkilotida tarbiyalanuvchilarini maktabgacha ta’limga
moslashtirishda kreativ yondashuv. Вестник магистратуры, (6-1 (153)), 18-20.
10. Jurayeva, M. Q., & Jurazoda, M. I. Q. (2022). Nutq texnikasi modulini o‘qitishda innоvatsion yondashuv metodlari.
Oriental renaissance: innovative, educational, natural and social sciences, 2(3), 403-408.
11. Muhaydinovna, J. M. (2025). Boshlang’ich sinf o‘quvchilarining ijtimoiy moslashuvini ta’minlashda kooperativ o‘qitish
va jamoaviy o‘yinlar texnologiyasining ro‘li. Tadqiqotlar, 75(3), 118-123.
12. Muxaydinovna, J. M. (2025). Nutqiy rivojlanishida kechikkan bolalar bilan ishlashda multimodal va interfaol ta’lim texnologiyalari.
Tadqiqotlar, 74(2), 303-306.
13. Muxaydinovna, J. M. (2025). Sensor-integratsion yondashuv va multimodal metodlar orqali nutqiy rivojlanishni
qo‘llab-quvvatlash. Образование наука и инновационные идеи в мире, 82(4), 140-147.
14. Muxaydinovna, J. M. (2026). Nosog’lom ijtimoiy muhitning sog’lom bolalar ijtimoiylashuviga salbiy ta’siri. ta’lim innovatsiyasi
va integratsiyasi, 61(1), 139-148.
15. Nuraliyeva, M.E., Almardanova, K.T., Abdukarimov, A.Sh., Abdurasulova, S.A., & Mamayusupova, K.B. (2025). Prospects
for organizing social assistance for children with disabilities in our country. Медицина, педагогика и технология:
теория и практика, 3(2), 268-273.
16. Oliver, M. (1990). The Politics of Disablement. London: Macmillan.
17. Xaydarov, F.I. (2023). Inklyuziv ta’limning nazariy va amaliy asoslari. Toshkent: Fan nashriyoti.
18. O‘zbekiston Respublikasi Ijtimoiy himoya milliy agentligi. (2025). *2025-yil 1-iyul holatiga nogironligi bo‘lgan shaxslar
to‘g‘risidagi hisobot*.
19. O‘zbekiston Respublikasi Ijtimoiy himoya milliy agentligi. (2025). Ijtimoiy nafaqalar to‘g‘risida statistik ma’lumotlar.
20. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 15-oktyabrdagi “Nogironligi bo‘lgan shaxslarni davlat tomonidan
qo‘llab-quvvatlash tizimini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PQ-4860-sonli qarori.
21. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 18-fevraldagi “Nogironligi bo‘lgan shaxslarni ijtimoiy himoya qilish va
ular uchun qulay shart-sharoitlar yaratish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi PQ-135-sonli qarori.
22. O‘zbekiston Respublikasining “Nogironligi bo‘lgan shaxslarning huquqlari to‘g‘risida”gi Qonuni. - O‘RQ-641-son, 2020-
yil 15-oktyabr.
23. O‘zbekiston Respublikasining “Nogironlar huquqlari to‘g‘risidagi konvensiyani (nyu-york, 2006-yil 13-dekabr) ratifikatsiya
qilish haqida”gi qonuni, 2021-yil 7-iyun, O‘RQ-695-son.
24. Birlashgan Millatlar Tashkilotining Nogironlar huquqlari to‘g‘risidagi Konvensiyasini ratifikatsiya qilish haqida. - O‘RQ-
695-son, 2021-yil 7-iyun.
25. O‘zbekiston respublikasi hukumat portali. “O‘zbekistonda markaziy osiyo uchun noyob ijtimoiy himoya tizimi shakllandi”,
2025-yil 18-iyul.
26. Toshkent tibbiyot akademiyasi. (2025). Imkoniyati cheklangan bolalar uchun psixologik va emotsional yordam ko‘rsatish
yo‘llari.
27. Yangi O‘zbekistonda nogironligi bo‘lgan shaxslarni himoyasini ta’minlash istiqbollari. (2025). Zenodo.
28. Nogironligi bo‘lgan shaxslarni ijtimoiy himoya qilish bo‘yicha. (2025). Zenodo.
29. O‘zbekiston Respublikasining “Nogironlar huquqlari to‘g‘risidagi konvensiyani (nyu-york, 2006-yil 13-dekabr) ratifikatsiya
qilish haqida”gi qonuni, 2021-yil 7-iyun, o‘rq-695-son.
30. Safarboyeva, S. B. Q. (2026). O‘smirlarda uchraydigan psixologik muammolar. Mahalliy va xalqaro konferensiyalar
platformasi, (5), 109-111.
31. Kayumov, B. Z. O., & Kodirova, Z. S. Q. (2026). The influence of the virtual world on the formation of destructive
behavior in adolescents. Science and Education, 7(3), 426-429.
32. Kayumov, B. Z. O., & Shokirova, D. (2026, April). STUDY OF HUMAN MENTAL ACTIVITY. In International Conference
Platform (No. 4, pp. 112-115).
33. Kayumov, B. Z. O., & Nurmanova, B. B. Q. (2026). Factors and causes of behavioral deviation in adolescents. Science
and Education, 7(3), 534-537.
34. Kayumov, B. Z. O., & Boyturayeva, N. M. K. (2026). Online psychological consultation service: problems and solutions.
Science and Education, 7(3), 527-533.
35. Qayumov, B. Z. O., & Rustamova, D. J. (2026). Causes of deviation in the education of school-age students. Academic
Journal of Science, Technology and Education, 2(3), 101-103.
36. Kayumov, B. Z., & Olimjonova, N. S. (2026). The importance of role playing in preschool children. Science and Education,
7(3), 475-480.
37. Yaxyoxonovich, A. U. (2025, December). Bo‘lajak o‘qituvchilarda ijtimoiy intellektni rivojlantirishda tanqidiy fikrlashning
roli. In Partner conferences of the International Scientific Journal Research Focus (Vol. 1, No. 1, pp. 1129-1134).
38. Uktamov, M. M. O. (2026). Technologies for educating students using artificial intelligence. European Review of Contemporary
Arts and Humanities, 2(4), 40-43.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
