Til darslarida komparativ tafakkurni shakllantirishning pedagogik modellari
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20992639Ключевые слова:
komparativ tafakkur, qiyosiy tahlil, til taʼlimi, kontrastiv lingvistika, metalingvistik ong, kognitiv pedagogika, koʻp tillilik, pedagogik model.Аннотация
Maqolada til darslarida oʻrganuvchilarda komparativ (qiyosiy) tafakkurni shakllantirishning pedagogik
modellari
nazariy va eksperimental jihatdan tadqiq etiladi. Mavzuning dolzarbligi koʻp tilli taʼlim sharoitida til oʻzlashtirish
samaradorligi oʻrganuvchining til hodisalarini qiyoslash, oʻxshashlik va tafovutlarni aniqlash hamda analogiya qurish qobiliyati
bilan bevosita bogʻliqligida namoyon boʻladi. Tadqiqotning maqsadi til darslarida komparativ tafakkurni shakllantirish
modellarini nazariy asoslash, tasniflash va ularning samaradorligini pedagogik tajriba orqali tekshirishdan iborat. Tadqiqot
aralash metodologiyaga tayanadi: nazariy tahlil va modellashtirish hamda nazorat va tajriba guruhlari ishtirokidagi pedagogik
eksperiment uygʻunlashtirilgan. Natijada komparativ tafakkurni shakllantirishning besh pedagogik modeli (kontrastiv-
struktur, konseptual-semantik, matn-qiyosiy, lingvokulturologik va integrativ-kognitiv) ajratildi hamda komparativ
tafakkurning komponentlari va darajalari tasnifi ishlab chiqildi. Eksperimental maʼlumotlar integrativ-kognitiv modelga
asoslangan taʼlim oʻrganuvchilarda qiyosiy tafakkur darajasini statistik jihatdan ishonchli ravishda oshirishini koʻrsatdi.
Maqolaning amaliy ahamiyati olingan modellardan til oʻquv dasturlari, darsliklar va oʻqituvchilar malakasini oshirishda
foydalanish imkoniyatida koʻrinadi
Библиографические ссылки
1. Bloom, B. S. (1956). Taxonomy of educational objectives: The classification of educational goals. Handbook I: Cognitive
domain. New York: Longmans, Green.
2. Byram, M. (1997). Teaching and assessing intercultural communicative competence. Clevedon: Multilingual Matters.
3. Council of Europe. (2020). Common European Framework of Reference for Languages: Learning, teaching, assessment
– Companion volume. Strasbourg: Council of Europe Publishing.
4. Ellis, R. (2008). The study of second language acquisition (2nd ed.). Oxford: Oxford University Press.
5. Hawkins, E. (1984). Awareness of language: An introduction. Cambridge: Cambridge University Press.
6. James, C. (1980). Contrastive analysis. London: Longman.
7. Jessner, U. (2008). Teaching third languages: Findings, trends and challenges. Language Teaching, 41(1), 15–56.
8. Kramsch, C. (1993). Context and culture in language teaching. Oxford: Oxford University Press.
9. Lado, R. (1957). Linguistics across cultures: Applied linguistics for language teachers. Ann Arbor: University of Michigan
Press.
10. Odlin, T. (1989). Language transfer: Cross-linguistic influence in language learning. Cambridge: Cambridge University Press.
11. Selinker, L. (1972). Interlanguage. International Review of Applied Linguistics in Language Teaching, 10(3), 209–231.
12. Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Cambridge, MA: Harvard
University Press.
13. Щерба, Л. В. (1974). Преподавание языков в школе: Общие вопросы методики. Москва: Высшая школа.
14. Jalolov, J. J. (2012). Chet til oʻqitish metodikasi. Toshkent: Oʻqituvchi.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
