Ijtimoiy kompetensiya - maktabgacha yoshdagi bolalarni maktab ta’limiga muvaffaqiyatli adaptatsiya qilishning pedagogik sharti

Авторы

  • Dildora Tanrbergenova Автор

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.20902916

Ключевые слова:

maktabgacha ta’lim, boshlang‘ich ta’lim, ijtimoiy kompetensiya, adaptatsiya, dezadaptatsiya, uzviylik, pedagogik shart, ijtimoiylashuv, o‘quv motivatsiyasi

Аннотация

Mazkur maqolada 6-7 yoshli bolalarning boshlang‘ich maktab muhitiga samarali integratsiyalashuvi hamda
ta’lim bosqichlari o‘rtasidagi uzviylikni ta’minlash masalalari zamonaviy kompetensiyaviy yondashuv asosida tadqiq
etilgan. Mavzuning dolzarbligi shundaki, bolalarning maktab sharoitiga muvaffaqiyatli psixologik va ijtimoiy moslashuvi
uchun faqat intellektual tayyorgarlikning o‘zi yetarli bo‘lmay, ularda ijtimoiy kompetensiyani rivojlantirish muhim ahamiyat
kasb etadi. Tadqiqot jarayonida tizimli tahlil, pedagogik kuzatuv, eksperiment hamda bolalarning ijtimoiylashuv darajasini
aniqlashga qaratilgan psixodiagnostik metodlardan foydalanildi. Shuningdek, 6-7 yoshli bolalarning maktabga muvaffaqiyatli
adaptatsiyasini ta’minlashga qaratilgan maxsus didaktik va rivojlantiruvchi o‘yinlar amaliyotda sinovdan o‘tkazildi.
Tadqiqot natijalari ijtimoiy kompetensiyasi yuqori darajada shakllangan bolalarda maktab muhitiga moslashuv davri
uch haftagacha davom etishi hamda ularda ijobiy o‘quv motivatsiyasi tezroq shakllanishini ko‘rsatdi. Aksincha, muloqot
ko‘nikmalari va emotsional barqarorligi yetarli darajada rivojlanmagan bolalarda, intellektual salohiyati yuqori bo‘lishiga
qaramay, uzoq muddatli maktab dezadaptatsiyasi holatlari kuzatildi. Maqolada ijtimoiy kompetensiya bolaning maktabga
muvaffaqiyatli moslashuvining asosiy pedagogik sharti sifatida asoslangan hamda tarbiyachilar va boshlang‘ich sinf
o‘qituvchilari uchun amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.

Биография автора

  • Dildora Tanrbergenova

    Nukus Davlat Pedagogika Instituti
    Pedagogika nazariyasi, Pedagogik ta’limotlar tarixi,
    tayanch doktaranti

Библиографические ссылки

1. O‘zbekiston Respublikasi Maktabgacha ta’lim tashkilotlari uchun “Ilk qadam” davlat o‘quv dasturi (takomillashtirilgan

ikkinchi nashr). - Toshkent, 2022. - 15 b.

2. Abdullayeva B.S., Rizayeva G.B. Bolalarning ijtimoiy moslashuvi: o‘quv-uslubiy qo‘llanma. - Toshkent, 2024. - 45 b.

3. Piaje J. Psixologiya intellekta. - Piter. - Moskva, 2004. - 3 b.

4. Mid M. Kultura i mir detstvo. - Moskva, 1988. - 57 b.

Опубликован

2026-06-16

Как цитировать

Ijtimoiy kompetensiya - maktabgacha yoshdagi bolalarni maktab ta’limiga muvaffaqiyatli adaptatsiya qilishning pedagogik sharti. (2026). MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 4(6). https://doi.org/10.5281/zenodo.20902916