Gimnastikachi qizlarda egiluvchanlik jismoniy sifatini rivojlantirish jarayonida shikastlanishlarning oldini olish
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20795298Ключевые слова:
gimnastika, gimnastikachi qizlar, egiluvchanlik, jismoniy sifat, shikastlanishlar profilaktikasi, mashg‘ulot yuklamasi, sport tayyorgarligi, bo‘g‘im harakatchanligi, biomekanika, xavfsiz mashg‘ulotАннотация
Ushbu maqolada gimnastikachi qizlarda egiluvchanlik jismoniy sifatini rivojlantirish jarayonida shikastlanishlarning
oldini olish masalasi ilmiy-pedagogik va sport-amaliy nuqtayi nazardan tahlil qilingan. Gimnastika sport turida
egiluvchanlik harakat amplitudasini kengaytirish, texnik elementlarni estetik va aniq bajarish hamda mushak-bo‘g‘im
tizimining funksional imkoniyatlarini oshirishda muhim omil hisoblanadi. Shu bilan birga, egiluvchanlikni noto‘g‘ri rivojlantirish,
mashg‘ulot yuklamalarini yosh, tayyorgarlik darajasi va individual anatomik xususiyatlarga moslashtirmaslik mushak
cho‘zilishlari, pay va bo‘g‘im jarohatlari, shuningdek umurtqa pog‘onasi, tizza, yelka va chanoq-son bo‘g‘imlarida ortiqcha
zo‘riqish xavfini oshiradi.
Maqolada gimnastikachi qizlar bilan olib boriladigan mashg‘ulotlarda bosqichlilik, individuallashtirish, umumiy va maxsus
tayyorgarlik uyg‘unligi, to‘g‘ri qizdirish mashqlari, tiklanish vositalari, nazorat hamda profilaktik yondashuvlarning ahamiyati
yoritilgan. Shuningdek, egiluvchanlik mashqlarini bajarishda xavfsizlik qoidalariga rioya qilish, murabbiy nazorati,
biomekanik jihatdan to‘g‘ri harakatlarni tashkil etish va psixologik tayyorgarlikning shikastlanishlar xavfini kamaytirishdagi
roli asoslab berilgan.
Библиографические ссылки
1. O‘zbekiston Respublikasining “Jismoniy tarbiya va sport to‘g‘risida”gi Qonuni. 2015.
2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Jismoniy tarbiya va sport sohasida davlat boshqaruvi tizimini tubdan takomillashtirish
chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi farmoni. 2018.
3. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Sog‘lom turmush tarzini keng tatbiq etish va ommaviy sportni yanada rivojlantirish
chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi farmoni. 2020.
4. Kerimov, F. A. Sport sohasidagi ilmiy tadqiqotlar. Toshkent: Zar qalam, 2004.
5. Kerimov, F. A. Sport kurashi nazariyasi va uslubiyati. Toshkent: O‘zDJTI, 2001.
6. Abdullayev, A., & Xonkeldiyev, Sh. Jismoniy tarbiya nazariyasi va uslubiyati. Toshkent: O‘zDJTI, 2005.
7. Salomov, R. S. Sport mashg‘ulotlarining nazariy asoslari. Toshkent: O‘zDJTI, 2007.
8. Tursunov, U. Jismoniy tarbiya va sport pedagogikasi. Toshkent: Fan va texnologiya, 2012.
9. Rasulov, A. Gimnastika va uni o‘qitish metodikasi. Toshkent: O‘qituvchi, 2010.
10. Isroilov, Sh. Sport gimnastikasi mashg‘ulotlarida jismoniy sifatlarni rivojlantirish metodikasi. Toshkent: Ilm ziyo, 2016.
11. Usmonxo‘jayev, T. S., & Meliev, X. A. Jismoniy tarbiya nazariyasi va metodikasi. Toshkent: O‘qituvchi, 2000.
12. Matveev, L. P. Teoriya i metodika fizicheskoy kultury. Moskva: Fizkultura i sport, 2008.
13. Platonov, V. N. Sistema podgotovki sportsmenov v olimpiyskom sporte. Kiev: Olimpiyskaya literatura, 2015.
14. Ozolin, N. G. Nastolnaya kniga trenera: nauka pobezhdat. Moskva: Astrel, 2003.
15. Verkhoshansky, Y. V. Fundamentals of Special Strength Training in Sport. Moscow: Sportivny Press, 1986.
16. Bompa, T. O., & Haff, G. G. Periodization: Theory and Methodology of Training. Champaign: Human Kinetics, 2009.
17. Alter, M. J. Science of Flexibility. Champaign: Human Kinetics, 2004.
18. Kurz, T. Stretching Scientifically: A Guide to Flexibility Training. Island Pond: Stadion Publishing, 2003.
19. McAtee, R. E., & Charland, J. Facilitated Stretching. Champaign: Human Kinetics, 2013.
20. Caine, D. J., Russell, K., & Lim, L. Handbook of Sports Medicine and Science: Gymnastics. Hoboken: Wiley-Blackwell,
2013.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
