RIVOJLANGAN MAMLAKATLAR TA’LIM TIZIMIDA TALABALARNI KASBIY FAOLIYATGA TAYYORLASHDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISH USULLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20522104Ключевые слова:
sun’iy intellekt, kasbiy tayyorgarlik, adaptiv ta’lim, intellektual ustozlik tizimi, generativ SI, kasb-hunar ta’limi (TVET), shaxsiylashtirilgan ta’lim, kompetensiya, raqamli kompetensiyalar, rivojlangan mamlakatlar tajribasi.Аннотация
Mazkur maqolada rivojlangan mamlakatlar (AQSh, Buyuk Britaniya, Germaniya, Finlandiya, Singapur,
Yaponiya, Janubiy Koreya) oliy va kasb-hunar ta’lim tizimida talabalarni kelajakdagi kasbiy faoliyatga tayyorlash jarayonida
sun’iy intellekt (SI) texnologiyalaridan foydalanishning zamonaviy usullari ilmiy-pedagogik nuqtai nazardan tahlil etilgan.
Adaptiv ta’lim platformalari, intellektual ustozlik tizimlari (Intelligent Tutoring Systems), virtual va kengaytirilgan reallik
bilan integratsiyalashgan SI simulatorlari, generativ til modellariga (LLM) asoslangan kasbiy mashqlar hamda mehnat
bozori talablarini real vaqtda monitoringqilish vositalari (UNESCO-UNEVOC Global Skills Tracker) ko‘rib chiqilgan. Tadqiqot
natijalari shuni ko‘rsatdiki, SI kasbiy ta’limni shaxsiylashtirish, kompetensiyalarni shakllantirish va malaka oshirishning
samaradorligini sezilarli darajada oshiradi. Maqolada O‘zbekiston Respublikasi pedagogika oliy ta’lim muassasalari
uchun tegishli ilmiy-amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan
Библиографические ссылки
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “O‘zbekiston Respublikasida sun’iy intellekt texnologiyalarini rivojlantirish
chora-tadbirlari to‘g’risida”gi 2024-yil 14-oktabrdagi PF-158-sonli Farmoni. – Toshkent, 2024.
2. UNESCO-UNEVOC International Centre. Understanding the Impact of Artificial Intelligence on Skills Development. –
Bonn: UNESCO-UNEVOC, 2021. – 84 p.
3. UNESCO. Recommendation on the Ethics of Artificial Intelligence. – Paris: UNESCO, 2021. – 44 p.
4. Holmes W., Bialik M., Fadel C. Artificial Intelligence in Education: Promises and Implications for Teaching and Learning.
– Boston: Center for Curriculum Redesign, 2022. – 252 p.
5. OECD. AI and the Future of Skills, Volume 1: Capabilities and Assessments. – Paris: OECD Publishing, 2023. – 198 p.
6. World Economic Forum. The Future of Jobs Report 2025. – Geneva: WEF, 2025. – 290 p.
7. Harnessing Artificial Intelligence to Revolutionize Vocational Education: Emerging Trends, Challenges, and Contributions
to SDGs 2030 // Computers and Education: Artificial Intelligence. – Elsevier, 2025. – Vol. 8. – pp. 1–18.
8. Artificial Intelligence in Technical and Vocational Education and Training: Empirical Evidence, Implementation Challenges,
and Future Directions // Preprints.org. – MDPI, 2025. – DOI: 10.20944/preprints202504.2173.v1.
9. Transforming Education with AI: Insights from Developed Countries // International Journal of Research and Innovation
in Social Science (IJRISS). – 2025. – Vol. IX, Issue III. – pp. 145–162.
10. Augmented Reality, Virtual Reality, and Intelligent Tutoring Systems in Education and Training: A Systematic Literature
Review // Applied Sciences. – MDPI, 2025. – Vol. 15, No. 6. – Article 3223.
11. A Comprehensive Review of AI-based Intelligent Tutoring Systems: Applications and Challenges // arXiv preprint. –
2025. – arXiv:2507.18882.
12. Simulation of Teaching Behaviours in Intelligent Tutoring Systems: A Review Using Large Language Models // Artificial
Intelligence Review. – Springer, 2025. – DOI: 10.1007/s10462-025-11464-8.
13. UNDP. How Vocational Education is Changing with AI, Innovations and Future Skills // UNDP Belarus, 2025.
14. EfVET. UNESCO Digital Learning Week 2025 – Artificial Intelligence (AI) in Education. – Brussels: EfVET, 2025.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI

Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.