7–8-sinf biologiya darslarida kompetensiyaviy yondashuvni takomillashtirish metodikasi
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20328320Ключевые слова:
kompetensiyaviy yondashuv, biologiya metodikasi, PISA talablari, tadqiqotchilik ko‘nikmasi, Case-study, kognitiv rivojlanish.Аннотация
Umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 7–8-sinf biologiya kursida kompetensiyaviy yondashuvni tatbiq etishning
metodik tizimi tahlil qilingan. Tadqiqotning dolzarbligi an’anaviy ta’lim jarayonida o‘quvchilarning nazariy bilimlarni
amaliy vaziyatlarda qo‘llash ko‘nikmalari yetarli darajada shakllanmayotgani hamda xalqaro baholash dasturlari – PISA va
TIMSS doirasidagi mantiqiy topshiriqlarni bajarishda qiyinchiliklarga duch kelayotgani bilan izohlanadi. Shu asosda 7-sinf
“Biologiya” va 8-sinf “Odam va uning salomatligi” fanlari misolida ekologik, tadqiqotchilik hamda sog‘lom turmush tarzi
kompetensiyalarini rivojlantirishning didaktik mexanizmlari o‘rganilgan. Nazariy bilimlarni amaliy ko‘nikmalarga aylantirishda
Case-study va Project-based learning metodlarining samaradorligi ilmiy jihatdan asoslangan. Tadqiqot natijalari
o‘quvchi faolligiga yo‘naltirilgan darslar kognitiv jarayonlarni – bilish, tahlil va sintezni rivojlantirib, o‘zlashtirish ko‘rsatkichlarini
15–20 % ga oshirishini ko‘rsatdi. Yakunda biologiya o‘qituvchilari uchun kompetensiyaviy yondashuv asosida
dars sifatini takomillashtirishga oid amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.
Библиографические ссылки
1. O‘zbekiston Respublikasining “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni. – Toshkent, 2020.
2. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Umumiy o‘rta ta’lim muassasalarida tabiiy fanlar bo‘yicha Milliy
o‘quv dasturini tasdiqlash to‘g‘risida”gi qarori. – 2021.
3. Tolipova J.O. Biologiyani o‘qitishda innovatsion texnologiyalar. – Toshkent: Cho‘lpon, 2011.
4. G‘ofurov A.T., Fayzullayev S.S. Biologiya o‘qitish metodikasining nazariy asoslari. – Toshkent, 2013.
5. Safarova R.G. Kompetensiyaviy yondashuvga asoslangan ta’lim jarayonlarini modellashtirish masalalari // Pedagogika
jurnali. – 2015.
6. Almatov A.S. Odam va uning salomatligi kursini o‘qitishda zamonaviy pedagogik texnologiyalar. – Toshkent: Fan,
2018.
7. Azimov I.T. Zoologiya (7-sinf) kursida o‘quvchilarning mustaqil ishlarini tashkil etish metodikasi: metodik qo‘llanma. –
2020.
8. Bloom B.S. Taxonomy of Educational Objectives: The Classification of Educational Goals. – New York: Longmans,
Green, 1956.
9. Anderson L.W., Krathwohl D.R. A Taxonomy for Learning, Teaching, and Assessing: A Revision of Bloom’s Taxonomy
of Educational Objectives. – New York: Longman, 2001.
10. OECD. PISA 2022 Results: Factsheets on Science Literacy and Competencies. – OECD Publishing, 2023.
11. Mayer R.E. The Cambridge Handbook of Multimedia Learning. – Cambridge: Cambridge University Press, 2014.
12. O‘zbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligining “Ziyonet” axborot-ta’lim tarmog‘i. – www.ziyonet.
uz
13. Khan Academy. Biologiya bo‘limining interfaol materiallari. – uz.khanacademy.org
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
