Geometriya fanida isbotlashga doir masalalarning o‘quvchilarda divergent tafakkurni rivojlantirishdagi didaktik imkoniyatlari

Авторы

  • Davronbek Davletov Автор

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.20196353

Ключевые слова:

geometriya, isbotlash, divergent tafakkur, matematik kreativlik, ko‘p yechimli masalalar, problem-posing, Van Hiele darajalari, metodik model.

Аннотация

Ushbu maqolada geometriyada isbotlashga doir masalalarning o‘quvchilarda divergent tafakkurni rivojlantirishdagi
didaktik imkoniyatlari nazariy-metodik jihatdan tahlil qilinadi. Divergent tafakkurning sermahsullik, moslashuvchanlik
va originallik ko‘rsatkichlari geometrik isbot faoliyati bilan bog‘liq holda yoritib berilgan. Maqolada ko‘p isbotli,
ochiq va yarim ochiq, teskari, umumlashtiruvchi hamda problem-posing asosidagi geometrik topshiriqlar tasnifi taklif
etilgan. Shuningdek, isbotlash jarayonining evristik kuzatish, g‘oyalar ishlab chiqish, dalillarni tanlash, qiyosiy tahlil hamda
bilimlarni yangi vaziyatga tatbiq etish bosqichlaridan iborat metodik modeli ishlab chiqilgan

Биография автора

  • Davronbek Davletov

    Renessans universiteti, matematika va tabiiy fanlar kafedrasi dotsenti

Библиографические ссылки

1. D.E. Davletov. Van Hiele Theory and Its Importance in Teaching Geometry // ResearchJet Journal of Analysis and

Inventions (RJAI). – 2025. – Vol. 6, Issue 12. – B. 10-18.

2. D.E. Davletov, Sh.I. Sharipova. Geometrik isbotlarni bajarish jarayonida o‘quvchilarda uchraydigan xatoliklar va ularni

bartaraf etish usullari // “Ilm sarchashmalari” ilmiy-nazariy, metodik jurnali. – 2026 yil. – 2-son. – Urganch. – B. 98-103.

3. Guilford J.P. (1950). Creativity. American Psychologist, 5(9), 444-454. https://doi.org/10.1037/h0063487

4. Guilford J.P. (1967). The Nature of Human Intelligence. New York: McGraw-Hill.

5. Torrance E.P. (1974). The Torrance Tests of Creative Thinking: Norms-Technical Manual. Princeton, NJ: Personnel

Press.

6. van Hiele P.M. (1986). Structure and Insight: A Theory of Mathematics Education. Orlando, FL: Academic Press.

7. de Villiers M. (1990). The Role and Function of Proof in Mathematics. Pythagoras, 24, 17-24.

8. Hanna G. (2000). Proof, Explanation and Exploration: An Overview. Educational Studies in Mathematics, 44, 5-23.

https://doi.org/10.1023/A:1012737223465

9. Silver E.A. (1997). Fostering Creativity Through Instruction Rich in Mathematical Problem Solving and Problem Posing.

Zentralblatt für Didaktik der Mathematik, 29(3), 75-80. https://doi.org/10.1007/s11858-997-0003-x

10. Leikin R. (2009). Exploring Mathematical Creativity Using Multiple Solution Tasks. In R. Leikin, A. Berman, & B. Koichu

(Eds.), Creativity in Mathematics and the Education of Gifted Students (pp. 129-145). Rotterdam: Sense Publishers.

11. Brown S.I., Walter M.I. (1983). The Art of Problem Posing. Philadelphia: The Franklin Institute Press.

12. Schoenfeld A.H. (1985). Mathematical Problem Solving. New York: Academic Press.

13. Stylianides A.J. (2007). Proof and Proving in School Mathematics. Journal for Research in Mathematics Education,

38(3), 289-321.

14. Laborde C. (2000). Dynamic Geometry Environments as a Source of Rich Learning Contexts for the Complex Activity

of Proving. Educational Studies in Mathematics, 44, 151-161. https://doi.org/10.1023/A:1012793121648

Опубликован

2026-05-06

Как цитировать

Geometriya fanida isbotlashga doir masalalarning o‘quvchilarda divergent tafakkurni rivojlantirishdagi didaktik imkoniyatlari. (2026). MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 4(5). https://doi.org/10.5281/zenodo.20196353