O‘zbek jang san’ati bilan shug‘ullanuvchi sportchilarning tezkorlik jismoniy sifatlarini rivojlantirishda integrativ-milliy yondashuv usuli
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.18758312Ключевые слова:
o‘zbek jang san’ati, milliy kurash, belbog‘li kurash, turon, tezkorlik, reaksiya tezligi, harakat chastotasi, portlovchi kuch, plyometrik trening, aylanma mashg‘ulot usuli, rezina amortizatorlar, individualizatsiya, musobaqa faoliyatiАннотация
Mazkur maqolada o‘zbek jang san’ati tizimiga mansub milliy kurash, belbog‘li kurash va turon kabi an’anaviy
sport turlari bilan shug‘ullanuvchi sportchilarning tezkorlik jismoniy sifatlarini rivojlantirishga qaratilgan ilmiy asoslangan,
milliy mentalitet hamda zamonaviy sport fani yutuqlariga tayangan integrativ-metodik yondashuv tizimli tahlil qilinadi. Tezkorlik
o‘zbek jang san’atida hal qiluvchi ahamiyatga ega bo‘lgan kompleks jismoniy sifat sifatida talqin etilib, uning raqib
harakatiga reaksiya tezligi, yakka texnik amalni bajarish tezligi, harakatlar chastotasi va portlovchi kuch ko‘rinishlarida
namoyon bo‘lishi ilmiy asosda yoritiladi. Tadqiqot doirasida 2021-2025-yillarda nashr etilgan milliy kurash, sambo, erkin
kurash va boks bo‘yicha 15 dan ortiq randomizatsiyalangan nazoratli sinovlar, metaanalitik tadqiqotlar hamda amaliymetodik
qo‘llanmalar tahlil qilindi
Библиографические ссылки
1. Achilov, A.M., Akromov, J.M., & Goncharova, O.V. (2009). Bolalar jismoniy sifatlarini rivojlantirish. Toshkent: Ilm Ziyo,
215 b.
2. Arslonov, Q., et al. (2024). Experimental testing of the effectiveness of the Turan struggle in higher education. E3S
Web of Conferences, 538, 05040.
3. Davronov, M. (2020). Sportchilarda kuch va tezkorlik tayyorgarligi metodikasi. Samarqand: SamDU nashriyoti, 132 b.
4. Ibragimov, M.M. (2025). Bokschi sportchilarda tezkor-kuch sifatlarini rivojlantirish. Teoretiko-metodologicheskie osnovy
i metodiko-prakticheskie aspekty, 53–58.
5. Ismoilov, T. (2021). Kurash tayyorgarligining ilmiy asoslari. Toshkent: Science Press, 198 b.
6. Jumadurdiyev, B., & Komilov, A. (2025). Development of speed-strength abilities of qualified wrestlers in sports
improvement groups. Maktabgacha va maktab ta’limi jurnali, 3(10). https://doi.org/10.5281/zenodo.17443236
7. Karimov, A. (2022). Sport faoliyatida fiziologiya va biomexanika. Toshkent: UzDJTI nashriyoti, 256 b.
8. Kerimov, F.A. (2017). Kurash nazariyasi va metodikasi. Darslik. Qayta ishlangan va to‘ldirilgan nashr. Toshkent: ITAPress,
367 b.
9. Khanturayev, N. (2022). General physical preparation of freestyle wrestlers. Journal of Foreign Languages and Linguistics,
6(6), 150–161.
10. Khurramov, J.K. (2023). Using circular training exercises to increase motor quality of pupils in physical education lessons.
Eurasian Journal of Sport Science, 1(2), 57–60.
11. Mamanazarov, A. (2025). National struggle by means of students’ physical and technical training development methodology
improvement. Journal of New Century Innovations, 79(1), 277–279.
12. Muidinov, M.R. (2024). Technical training in belbog‘li kurash wrestling through coordination exercises development.
Mental Enlightenment Scientific-Methodological Journal, 5, 106–115.
13. Norov, O.T. (2024). Development of physical and technical preparedness of kurash students using the circular training
method. Eurasian Journal of Sport Science, 4(2), 112–120. https://doi.org/10.5281/zenodo.17443236
14. Ozolin, N.G. (2018). Zamonaviy sport tayyorgarligi tizimi. Moskva: Fizkultura i sport, 342 b.
15. Platonov, V.N. (2019). Sport tayyorgarligi nazariyasi. Moskva: Sport, 456 b.
16. Qilichev, T.M. (2025). Improvement of the system of training of qualified boxers in the pre-competition period. Physical
Culture: Upbringing, Education, Training, 3(11), 32–36.
17. Razhabov, G.K. (2022). Actions to improve performance and reliability of competitive activities of skilled boxers. Theory
and Practice of Physical Culture, 5, 78–82.
18. Salomov, R.S. (2014). Jismoniy tarbiya nazariyasi va metodikasi. I tom. Darslik. Toshkent: ITA-Press, 297 b.
19. Tastanov, N.A. (2015). Kurash turlari nazariyasi va metodikasi. Toshkent: O‘zDJTI nashriyoti, 284 b.
20. Ustoev, A.K. (2021). Development of speed-power abilities in young sambists. Current Research Journal of Pedagogics,
2(11), 157–160. https://doi.org/10.37547/pedagogics-crjp-02-11-30
21. Verkhoshansky, Y.V. (2017). Sportda maxsus kuch tayyorgarligi asoslari. London: Human Kinetics, 328 p.
22. Xolmatov, D. (2022). Kurashda yuklama nazariyasi. Toshkent: UzDJTI nashriyoti, 186 b.
23. Yusupov, K. (2005). Kurashning xalqaro qoidalari, texnikasi va taktikasi. Toshkent: O‘zbekiston, 312 b.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI

Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.