Geometriya darslarida tarixiy materiallar asosida o‘quvchilarning mustaqil ta’limini rivojlantirish

Авторы

  • Dilnoza Nosirova Автор

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.18081321

Ключевые слова:

geometriya, matematika tarixi, Yevklid geometriyasi, tarixiy material, mustaqil ta’lim, metodika, O‘rta Osiyo allomalari

Аннотация

Mazkur maqolada geometriya fanini o‘qitishda tarixiy materiallardan foydalanishning ilmiy-metodik ahamiyati
yoritilgan. Unda Yevklid, Ptolomey, Gippax, al-Xorazmiy, Abu Vafo, Forobiy kabi qadimgi yunon va O‘rta Osiyo allomalarining
geometrik hamda trigonometrik qarashlari, ularning asarlarida bayon etilgan tushuncha, usul va yasashlarning
zamonaviy geometriya ta’limi bilan uzviy bog‘liqligi tahlil qilingan. Maqolada geometrik atamalarning lug‘aviy kelib chiqishi,
Yevklid geometriyasining shakllanishi, trigonometrik jadvallarning yaratilish tarixi hamda Sharq olimlarining fan taraqqiyotiga
qo‘shgan hissasi ochib berilgan.
Shuningdek, 7–9-sinflar geometriya kursi mavzulari misolida tarixiy-geometrik masalalardan foydalanish orqali o‘quvchilarning
mustaqil ta’lim faoliyatini faollashtirish imkoniyatlari ko‘rsatib berilgan. Tarixiy yondashuv asosida tashkil etilgan
masala va yasashlar o‘quvchilarda mantiqiy fikrlash, mustaqil xulosa chiqarish, fan tarixiga qiziqish hamda matematik
bilimlarni ongli o‘zlashtirish ko‘nikmalarini shakllantirishga xizmat qilishi asoslab berilgan. Maqola geometriya fanini o‘qitishda
tarixiy materiallardan foydalanish metodikasini takomillashtirishga qaratilgan amaliy tavsiyalarni o‘z ichiga oladi

Биография автора

  • Dilnoza Nosirova

    Jizzax davlat pedagogika universiteti
    Matematika kafedrasi o‘qituvchisi

Библиографические ссылки

1. Abdullayeva M., Qodirov A. Matematika o‘qitish metodikasi. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2016.

2. Azizxo‘jayeva N. N. Pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat. – Toshkent: O‘qituvchi, 2011.

3. Yevklid. Negizlar (Boshlang‘ichlar). – Toshkent: Fan, 1978.

4. Geometriya (7–9-sinflar uchun darsliklar). – Toshkent: O‘qituvchi nashriyoti, 2019–2023.

5. Kagan V. F. Geometriya tarixidan ocherklar. – Moskva: Nauka, 1963.

6. Kolmogorov A. N., Yushkevich A. P. Matematika va matematik ta’lim tarixi. – Moskva: Nauka, 1988.

7. O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi vazirligi. Umumiy o‘rta ta’limning davlat ta’lim standarti. – Toshkent, 2021.

8. Sayidahmedov N. S. Pedagogik texnologiyalar. – Toshkent: TDPU nashriyoti, 2009.

9. Struik D. J. Matematikaning qisqacha tarixi. – Moskva: Nauka, 1984.

Опубликован

2025-12-02

Как цитировать

Geometriya darslarida tarixiy materiallar asosida o‘quvchilarning mustaqil ta’limini rivojlantirish. (2025). MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 3(12). https://doi.org/10.5281/zenodo.18081321