Nazorat turlari orqali oʻquvchilarning savodxonlik kompensatsiyasini shakllantirish

Авторы

  • Irodaxon Xoldarova Автор
  • Shodiya Jo‘rayeva Автор

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.17959636

Ключевые слова:

savodxonlik kompetensiyasi, o‘qish savodxonligi, matn bilan ishlash, yozuv va imlo ko‘nikmalari, nutqiy kompetensiya, pedagogik nazorat, diagnostik tahlil, boshlang‘ich ta’lim, pedagogik kuzatish, eksperimental yondashuv

Аннотация

Ushbu maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida savodxonlik kompetensiyasini shakllantirish jarayonida
nazorat turlarining o‘rni ilmiy-nazariy va amaliy jihatdan tahlil qilingan. Savodxonlik kompetensiyasining mazmuni o‘qish
savodxonligi, yozuv va imlo ko‘nikmalari, matn bilan ishlash malakalari hamda nutqiy kompetensiyaning o‘zaro uyg‘unlashgan
yaxlit tizimi sifatida talqin etiladi. Tadqiqotda savodxonlikning boshlang‘ich ta’limdagi poydevor vazifasi, o‘quvchilarning
kognitiv va kommunikativ rivojlanishiga ta’siri hamda fanlarni o‘zlashtirish jarayonidagi ahamiyati asoslab
beriladi. Joriy, oraliq va yakuniy nazorat turlarining savodxonlikni rivojlantirishga ta’siri pedagogik diagnostika nuqtayi
nazaridan yoritilgan. Metodologik qismda pedagogik kuzatish, diagnostik tahlil, eksperiment elementlari, o‘qituvchilar
bilan suhbatlar hamda o‘quvchilarning yozma ishlari tahlilidan foydalanilgan. Tadqiqot natijalari nazorat turlarining o‘quvchilarda
savodxonlik kompetensiyasini bosqichma-bosqich shakllantirishda samarali pedagogik mexanizm ekanini tasdiqlaydi.

Биографии авторов

  • Irodaxon Xoldarova

    Filologiya fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) professor

  • Shodiya Jo‘rayeva

    FarDU magistr 1-bosqich talabasi

Библиографические ссылки

1. Ravshanova, D. S. O‘qish savodxonligi darslarida matn ustida ishlash orqali adabiy nutqni rivojlantirish. // Yosh olimlar

ilmiy-amaliy konferensiyasi materiallari. – in-academy.uz. – B. 49–52. https://doi.org/10.5281/zenodo.17264475

2. Temirova, K. S. Nutqiy kompetensiyaning turlari, mazmun-mohiyati va elementlari / Виды, содержание и элементы

речевой компетенции. // International Conference on Developments in Education. – Bursa, Turkey. – econferencezone.

org. – 20-fevral, 2023. – B. 8–12.

3. Kudratova, A. I. Funksional savodxonlikni shakllantirishda o‘qituvchining kasbiy kompetentligi. // ORIENS: Journal of

Oriental Studies, Volume 1, Issue 7, 2021. – B. 247–253. ISSN 2181-1784. Scientific Journal Impact Factor (SJIF):

5.423.

4. Xalmatova, D. A., Ro‘ziboyeva, O‘. Y. Pedagogik diagnostika o‘qituvchi faoliyatining tarkibiy qismi sifatida. // Inter

Education & Global Study, vol. 3, Issue 6, 2025. – B. 401–406. ISSN 2992-9024 (online). Chirchiq davlat pedagogika

universiteti, Chirchiq, O‘zbekiston.

5. Uteniyazov, Z. B. Boshlang‘ich sinflarda o‘quvchilarning o‘qish savodxonligini kompetensiyaviy yondashuv asosida

rivojlantirishning pedagogik-psixologik xususiyatlari. // Scientific Journal of Construction and Education, Volume 4,

Issue 2, 2025. – B. 199–205. ISSN 2181-3779. https://jurnal.qurilishtalim.uz

6. Iskandarov, A. Y., Kuchkarov, M. A., Shernaqarayev, I. E. Eksperimental tajribalar yordamida o‘quvchilarda tadqiqotchilik,

amaliy va tabiiy-ilmiy savodxonligini shakllantirish. // Innovation: The Journal of Social Sciences and Researches,

Volume 1, Issue 5, 2023. Impact Factor (ISI): 0.539.

7. G‘ulomov, A., Qodirov, A. Ona tili o‘qitish metodikasi. – Toshkent: O‘qituvchi, 2015. – 256 b.

8. Tolipov, O‘., Usmonboeva, M. Pedagogik texnologiyalar nazariyasi va amaliyoti. – Toshkent: Fan, 2019. – 312 b.

9. Yo‘ldoshev, J., Usmonov, S. Boshlang‘ich ta’limda kompetensiyaviy yondashuv. – Toshkent: Noshir, 2020. – 218 b.

10. Xoliyorova, G. Savodxonlikni shakllantirishda nazorat va baholash turlari. – Toshkent: Innovatsiya ziyo, 2021. – 174 b.

11. Mamarasulov, U. O‘quvchilar nutqini rivojlantirish metodikasi. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2018. – 203 b.

12. Sodiqova, M. Diagnostik baholashning boshlang‘ich ta’limdagi o‘rni. – Toshkent: Ilm ziyo, 2022. – 167 b.

13. Rasulova, D. Boshlang‘ich sinflarda o‘qish va yozish savodxonligini rivojlantirish. – Toshkent: Ma’rifat ziyo, 2020. – 192 b.

Опубликован

2025-12-02

Как цитировать

Nazorat turlari orqali oʻquvchilarning savodxonlik kompensatsiyasini shakllantirish. (2025). MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 3(12). https://doi.org/10.5281/zenodo.17959636