“OILA PEDAGOGIKASI”NI ÖQITIŞDA JAMOAGA XIZMAT ORQALI ÖQITIŞ (SERVICE-LEARNING) TEXNOLOGIYASIDAN FOYDALANIŞ IMKONIYATLARI TASNIFI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.24167998Аннотация
Maqolada “Oila pedagogikasi” fanini öqitişda jamoaga xizmat orqali öqitiş (service-learning) texnologiyasidan foydalaniş imkoniyatlari tizimlaştirilgan. Xorijiy, rus va milliy manbalar tahlili asosida service-learningni volontyorlik, jamoat işi va pedagogik amaliyotdan ajratib turuvçi belgilar - xizmat va öqişning muvozanati, hamkorlarning özaro manfaatdorligi hamda tuzilmaşgan refleksiya aniqlaştirilgan. Tadqiqot natijasida service-learning imkoniyatlarining sakkiz mezon böyiça tasnifi taklif etilgan: xizmat turi, fanga integratsiya modeli, maqsadli guruh, hamkor taşkilot, davomiylik, talabalar iştir oki şakli, muloqot formati va refleksiya şakli. Tasnif asosida fanning namunaviy mavzularini service-learning faoliyati turlari bilan boğlovçi matritsa işlab çiqilgan, texnologiyani joriy etiş bosqiçlari, pedagogik şartlari va etik çeklovlari körsatilgan. Natijalar öqituvçilarga fan dasturini loyihalaşda service-learning şaklini maqsadga mos tanlaş imkonini beradi. Kalit sözlar: jamoaga xizmat orqali öqitiş, service-learning, oila pedagogikasi, tasnif, refleksiya, mahalla, volontyorlik, oliy pedagogik ta’lim, bölajak pedagog, ota-onalar bilan işlaş.Ключевые слова
jamoaga xizmat orqali öqitiş, service-learning, oila pedagogikasi, tasnif, refleksiya, mahalla, volontyorlik, oliy pedagogik ta’lim, bölajak pedagog, ota-onalar bilan işlaşБиблиографические ссылки
1. Özbekiston Respublikasining “Ta’lim töğrisida”gi Qonuni. 23.09.2020-yildagi O‘RQ-637-son. (n.d.). Qonunçilik ma’lumotlari milliy bazasi.
2. Özbekiston Respublikasining “Volontyorlik faoliyati töğrisida”gi Qonuni. 02.12.2019-yildagi O‘RQ-585-son. (n.d.). Qonunçilik ma’lumotlari milliy bazasi.
3. Özbekiston Respublikasi Prezidentining “Özbekiston Respublikasida oila institutini mustahkamlaş konsepsiyasini tasdiqlaş töğrisida”gi qarori. 27.06.2018-yildagi PQ-3808-son. (n.d.). Qonunçilik ma’lumotlari milliy bazasi.
4. Özbekiston Respublikasi Prezidentining “Jamiyatda ijtimoiy-ma’naviy muhitni soğlomlaştiriş, mahalla institutini yanada qöllab-quvvatlaş hamda oila va xotin-qizlar bilan işlaş tizimini yangi darajaga olib çiqiş çora-tadbirlari töğrisida”gi Farmoni. 18.02.2020-yildagi PF-5938-son. (n.d.). Qonunçilik ma’lumotlari milliy bazasi.
5. Özbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Volontyorlik faoliyatini yanada qöllab-quvvatlaş çora-tadbirlari töğrisida”gi qarori. 11.04.2022-yildagi 169-son. (n.d.). Qonunçilik ma’lumotlari milliy bazasi.
6. Özbekiston Respublikasi Prezidentining “Mahallani rivojlantiriş va jamiyatni yuksaltiriş” yilida ustuvor yönalişlar böyiça islohotlar dasturlari va “Özbekiston – 2030” strategiyasini amalga oşiriş böyiça davlat dasturi töğrisida”gi Farmoni. 16.02.2026-yildagi PF-22-son. (n.d.). Qonunçilik ma’lumotlari milliy bazasi.
7. Munavvarov, A. K. (1994). Oila pedagogikasi. Öqituvçi.
8. Musurmonova, O. (1999). Oila ma’naviyati. Öqituvçi.
9. Jumanazarova, G. (2024). The Features of the Works of Uzbek Family Scholar Abdurashid Munavvarov in the Development of the Pedagogical System of Proper Organization of Family Upbringing. Jurnal ISO: Jurnal Ilmu Sosial, Politik dan Humaniora, 4(1). https://doi.org/10.53697/iso.v4i1.1770
10. Kamolova, Ş. (2025). Tarbiyasi oğir bolalarni ijtimoiylaştirişda oila, mahalla va maktab hamkorligi işlari samaradorligining mazmuni. Maktabgaça va maktab ta’limi jurnali, 3(1). https://doi.org/10.5281/zenodo.14781207
11. Никольский, В. С. (2023). Обучение служением в России: становление предметного поля. Высшее образование в России, 32(12), 9–28. https://doi.org/10.31992/0869-3617-2023-32-12-9-28
12. Nikolskiy, V. S., & Zlenko, A. N. (2024). Learning or Serving in Russian Higher Education: Features of a New Approach’s Initial Stage Implementation. Integration of Education, 28(3), 421–435. https://doi.org/10.15507/1991-9468.116.028.202403.421-435
13. Никольский, В. С. (2026). Обучение служением в российском высшем образовании: развитие предметного поля. Высшее образование в России, 35(5), 10–39. https://doi.org/10.31992/0869-3617-2026-35-5-10-39
14. Dewey, J. (1938). Experience and Education. Macmillan.
15. Kolb, D. A. (1984). Experiential Learning: Experience as the Source of Learning and Development. Prentice-Hall.
16. Sigmon, R. L. (1979). Service-learning: Three principles. Synergist, 8(1), 9–11.
17. Furco, A. (1996). Service-Learning: A Balanced Approach to Experiential Education. Expanding Boundaries: Serving and Learning, 2–6.
18. Bringle, R. G., & Hatcher, J. A. (1996). Implementing service learning in higher education. Journal of Higher Education, 67(2), 221–239.
19. Eyler, J., & Giles, D. E. (1999). Where’s the Learning in Service-Learning?. Jossey-Bass.
20. Eyler, J., Giles, D. E., & Schmiede, A. (1996). A Practitioner’s Guide to Reflection in Service-Learning: Student Voices and Reflections. Student Voices and Reflections.
21. Heffernan, K. (2001). Fundamentals of Service-Learning Course Construction. Campus Compact.
22. Kaye, C. B. (2010). The Complete Guide to Service Learning: Proven, Practical Ways to Engage Students in Civic Responsibility, Academic Curriculum, & Social Action. Free Spirit Publishing.
23. Bringle, R. G., Clayton, P. H., & Price, M. F. (2009). Partnerships in service learning and civic engagement. Partnerships: A Journal of Service Learning and Civic Engagement, 1(1), 1–20.
24. Ash, S. L., & Clayton, P. H. (2009). Generating, deepening, and documenting learning: The power of critical reflection in applied learning. Journal of Applied Learning in Higher Education, 1(1), 25–48.
25. Celio, C. I., Durlak, J., & Dymnicki, A. (2011). A meta-analysis of the impact of service-learning on students. Journal of Experiential Education, 34(2), 164–181. https://doi.org/10.1177/105382591103400205
26. Yorio, P. L., & Ye, F. (2012). A meta-analysis on the effects of service-learning on the social, personal, and cognitive outcomes of learning. Academy of Management Learning & Education, 11(1), 9–27. https://doi.org/10.5465/
27. Jacoby, B. (2015). Service-Learning Essentials: Questions, Answers, and Lessons Learned. Questions.
28. Epstein, J. L., & Sanders, M. G. (2006). Prospects for change: Preparing educators for school, family, and community partnerships. Peabody Journal of Education, 81(2), 81–120.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 «Maktabgacha va maktab ta’limi» jurnali

Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
