INKLYUZIV TA’LIM ŞAROITIDA KOXLEAR IMPLANTLI BOLALARNING EŞITUV-NUTQIY FAOLIYATINI TAŞKIL ETIŞNING PEDAGOGIK ŞART-ŞAROITLARI VA METODIK MODELI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.23958791Аннотация
Maqolada koxlear implantatsiyadan ötgan bolalarning inklyuziv ta’lim muassasasida eşituv-nutqiy faoliyatini taşkil etiş muammosi tahlil qilingan. Xalqaro tadqiqotlar asosida implantatsiya natijasi faqat texnik vositaga emas, balki bola atrofidagi muloqot va ta’lim muhitining sifatiga boğliqligi asoslangan. Muallif pedagogik şart-şaroitlarni tört guruhga - akustik-texnik, hamkorlik, metodik va psixologik-ijtimoiy şart-şaroitlarga ajratadi hamda ularni maqsadli-metodologik, mazmuniy-taşkiliy va natijaviy-baholaş komponentlaridan iborat yagona metodik modelga birlaştiradi. Har bir şart-şaroit uçun pedagog kuzatişi mumkin bölgan körsatkiçlar taklif etilgan. Kalit sözlar: koxlear implant, inklyuziv ta’lim, eşituv-nutqiy faoliyat, pedagogik şart-şaroit, metodik model, surdopedagogika, sinf akustikasi, oila bilan hamkorlik.Ключевые слова
koxlear implant, inklyuziv ta’lim, eşituv-nutqiy faoliyat, pedagogik şart-şaroit, metodik model, surdopedagogika, sinf akustikasi, oila bilan hamkorlikБиблиографические ссылки
1. 1. Özbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 13-oktabrdagi “Alohida ta’lim ehtiyojlari bölgan bolalarga ta’lim-tarbiya
2. beriş tizimini yanada takomillaştiriş çora-tadbirlari töğrisida”gi PQ-4860-son qarori // Qonunçilik ma’lumotlari milliy
3. bazasi. – 14.10.2020. URL: https://lex.uz/docs/-5044711
4. 2. World Health Organization. World report on hearing. – Geneva: WHO, 2021. – 252 p.
5. 3. Özbekiston Respublikasi Soğliqni saqlaş vazirligi. 1000 nafardan ziyod eşitişda nuqsoni bor va kar bolalarda koxlear
6. implantatsiya operatsiyasi ötkazildi // yuz.uz. – 08.06.2021.
7. 4. Niparko J. K., Tobey E. A., Thal D. J. et al. Spoken language development in children following cochlear implantation
8. // JAMA. – 2010. – Vol. 303, № 15. – P. 1498–1506.
9. 5. Duchesne L., Marschark M. Effects of age at cochlear implantation on vocabulary and grammar: a review of the evidence
10. // American Journal of Speech-Language Pathology. – 2019. – Vol. 28, № 4. – P. 1673–1691.
11. 6. Teachers’ knowledge, attitudes, and behaviors regarding hearing loss and inclusive education // Language, Speech,
12. and Hearing Services in Schools. – 2026. – Vol. 57, № 3. – P. 916–925.
13. 7. Гончарова Е. Л., Кукушкина О. И. “3П-реабилитация” детей после кохлеарной имплантации – поворот в развитии
14. сурдопедагогики // Дефектология. – 2018. – № 2.
15. 8. Binos P., Nirgianaki E., Psillas G. How effective is auditory–verbal therapy (AVT) for building language development of
16. children with cochlear implants? A systematic review // Life. – 2021. – Vol. 11, № 3. – Art. 239.
17. 9. Moura J. E., Martins J. H., Alves M. et al. Children then, adults now: long-term outcomes – performance at 15, 20, and
18. 25 years of cochlear implant use // Frontiers in Rehabilitation Sciences. – 2023. – Vol. 4. – Art. 1275808.
19. 10. ANSI/ASA S12.60-2010/Part 1. Acoustical performance criteria, design requirements, and guidelines for schools. –
20. Melville, NY: Acoustical Society of America, 2010.
21. 11. Erber N. P. Auditory training. – Washington, DC: Alexander Graham Bell Association for the Deaf, 1982.
22. 12. Королева И. В. Кохлеарная имплантация глухих детей и взрослых. – СПб.: КАРО, 2012. – 752 с.
23. 13. Mirzaeva U. I. Assessment of speech competences of students with cochlear implants: dynamic analysis based on a
24. 100-point system // Ilm vaqti (Science Time). – 2026. – Vol. 4, № 5/2. – P. 110–115.
25. 14. Mirzayeva U. I., Tolipov M. O. Inklyuziv ta’lim şaroitida koxlear implantli bolalarning eşituv-nutqiy faoliyatini taşkil etiş
26. metodikasi: EHM uçun dasturning rasmiy röyxatdan ötkazilganligi töğrisidagi guvohnoma № DGU 64422. – 16.05.2026.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 «Maktabgacha va maktab ta’limi» jurnali
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
Как цитировать
Страницы
Цитирование